Avrupa Komisyonu Ortak Araştırma Merkezi (JRC), ülkelerin 2025 yılı sera gazı karnesini ortaya koyan yeni EDGAR raporunu 7 Eylül’de yayımladı. Küresel emisyonların yeniden rekor kırdığı raporda Türkiye’ye ilişkin veriler özellikle dikkat çekti.
Türkiye’nin sera gazı emisyonları 2025 yılında bir önceki yıla göre yüzde 4,2 yükseldi. JRC, bu oranla Türkiye’nin küresel emisyonların yüzde 1’inden fazlasını üreten 16 büyük yayıcı arasında en yüksek oransal artışı kaydettiğini açıkladı.
Küresel artış yüzde 0,7’de kaldı
Türkiye’deki yüzde 4,2’lik yükseliş, küresel emisyon artışının oldukça üzerinde gerçekleşti.
Arazi kullanımı, arazi kullanım değişikliği ve ormancılık hariç tutulduğunda dünyada insan faaliyetlerinden kaynaklanan sera gazı emisyonları 2025’te 54,1 milyar ton CO₂ eşdeğerine ulaştı. Küresel artış bir önceki yıla göre yüzde 0,7 oldu.
Böylece Türkiye’deki yıllık emisyon artış hızı küresel ortalamanın yaklaşık altı katına ulaştı.
ABD’de yüzde 2,2 arttı
Büyük ekonomiler arasında farklı eğilimler ortaya çıktı. ABD’nin emisyonları yüzde 2,2 yükselirken Çin’deki artış yüzde 0,1’le sınırlı kaldı. Hindistan’da ise yüzde 0,2’lik düşüş gerçekleşti.
Avrupa Birliği de emisyonlarını yüzde 0,2 azaltmayı başardı. AB’nin sera gazı emisyonları 1990’a göre toplam yüzde 35,6 geriledi.
Türkiye’nin yanı sıra İran ve Suudi Arabistan da emisyonların belirgin biçimde arttığı büyük yayıcılar arasında yer aldı.
16 büyük yayıcıdan yalnızca altısı düşürdü
JRC’nin değerlendirdiği 16 büyük yayıcıdan yalnızca altısı 2025’te sera gazı emisyonlarını azaltabildi. Avustralya, Brezilya ve Japonya düşüş sağlayan ülkeler arasında bulunuyor.
Çin, ABD, Hindistan, Avrupa Birliği, Rusya ve Endonezya ise tek başlarına dünya sera gazı emisyonlarının yüzde 62’sinden sorumlu.
Türkiye’de kişi başına emisyon da yükseldi
EDGAR’ın ülke verileri Türkiye’de kişi başına sera gazı emisyonunun da uzun vadede yükseldiğini gösteriyor. Türkiye’nin kişi başına emisyonu 1990’da yaklaşık 4,2 ton CO₂ eşdeğeri düzeyindeyken son yıllarda 6 tonun üzerine çıktı.
Yeni EDGAR veri seti ülkelerin karbon dioksitin yanı sıra metan, azot oksit ve florlu sera gazlarından kaynaklanan emisyonlarını da kapsıyor. Veri serileri 1970’ten 2025’e kadar uzanıyor ve ülkeler ile sektörler arasında karşılaştırma yapılmasına olanak sağlıyor.
Türkiye’nin 2025’te büyük yayıcılar arasında en yüksek oransal artışı kaydetmesi, enerji dönüşümü ve emisyon azaltım politikalarının önümüzdeki dönemde daha fazla gündeme gelmesine neden olacak.
Kaynak: Avrupa Komisyonu Ortak Araştırma Merkezi (JRC) / EDGAR, 7 Eylül 2026
