Evlerde kullanılan çamaşır ve bulaşık makinelerinden çıkan “gri su”, deterjan kalıntılarının yanı sıra özellikle sentetik tekstil ürünlerinden kopan mikroplastik lifleri de atık su sistemine taşıyor. Geliştirilen sistem, bu kirleticilerin kanalizasyona ve ardından doğal su kaynaklarına ulaşmadan önce tutulmasını hedefliyor.
Mikroplastiklerin büyük bölümünü tutuyor
Karabük Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinatörlüğü tarafından desteklenen çalışmanın yürütücülüğünü Orman Fakültesi Doğa Koruma ve Biyoçeşitlilik Yönetimi Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Aysel Alkan Uçkun üstlendi.
Laboratuvar çalışmalarında farklı filtre malzemeleri ve katmanları test edildi. Geliştirilen sistemin özellikle çamaşır yıkama sırasında ortaya çıkan mikroplastik liflerin önemli bölümünü yakalayabildiği görüldü.
Filtrenin bir diğer hedefi de deterjan kaynaklı kimyasal yükü azaltmak. Deneylerde atık sudaki deterjan kalıntılarında yaklaşık yüzde 50 azalma sağlandığı bildirildi.
Evlerde kullanılabilecek hale getirilmesi hedefleniyor
Araştırmacılar sistemi yalnızca laboratuvar ölçeğinde bırakmayı düşünmüyor. Filtrenin geliştirilerek çamaşır ve bulaşık makinelerinde kolaylıkla kullanılabilecek bir ürüne dönüştürülmesi hedefleniyor.
Proje, evsel atık suların yeniden kullanımına yönelik çalışmalar açısından da önem taşıyor. Kirletici yükünün kaynağında azaltılması, hem atık su arıtma sistemlerinin yükünü hafifletebilir hem de mikroplastiklerin su ekosistemlerine ulaşmasını sınırlayabilir.
