Norveç’te hagfish, deniz ürünleri pazarında gereksiz yere atılan bir kaynak olarak değerlendiriliyor.
Hagfish ve Diğer Balıklar
Norveç’te, balıkçıların her yıl yaklaşık 3.000 ton atık olarak gördüğü balıklar, tadım testlerinde oldukça başarılı sonuçlar veriyor. Balıkçılar genellikle belirli bir tür balığı hedeflese de, diğer türler de ağlarına takılabiliyor. Bu duruma “by-catch” denir; balıkçılar bu balıklardan herhangi bir ödeme almazlar. Yasal olarak by-catch’in denize geri atılması yasak olsa da, bu uygulama hâlâ devam ediyor.
SINTEF Ocean araştırmacısı Line Skontorp Meidell, balıkçıların sürdürülebilir bir şekilde çalışmak ile ekonomik kazanç elde etme arzusu arasında sıkıştıklarını belirtiyor. Birçok balıkçı teknesinin sınırlı alanı ve by-catch’i en iyi şekilde değerlendirmek için yeterli kaynakları yok.
Gıda Güvenliği ve Kendi Kendine Yeterlilik
Daha istikrarsız bir dünyada, gıda güvenliği ve kendi kendine yeterlilik konuları gündemde. By-catch’in değerlendirilmesi, Norveç’te yılda yaklaşık sekiz milyon öğün sağlama potansiyeline sahip; bu da kişi başına ortalama 1,4 öğün demektir.
Araştırmacılar, çocukların by-catch konusunda daha fazla bilgi sahibi olmalarını sağlamak için Luring yayılım projesinde çalışıyor. Trondheim Bilim Merkezi’nde düzenlenen “Okyanus Günü” etkinliğine katılarak, birçok kişi by-catch sayılarının yüksekliğine şaşırdı.
Hagfish’in Tüketim Potansiyeli
Balıkçılar arasında pek sevilmeyen bir by-catch türü de hagfish. Sıradan bir yılan balığına benzeyen hagfish, aslında Dünya üzerindeki en eski balık türlerinden biri. Diğer balıklara karşı savunma mekanizması olarak slime üretiyor; 20 süt kartonundaki suyu sadece birkaç saniyede slime’a dönüştürebiliyor.
SINTEF araştırmacıları, hagfish’in gıda kaynağı olarak daha fazla kullanılabilmesi için bir proje yürütüyor. Yapılan tadım testlerinde, 16 katılımcı Asya esintili bir hagfish yemeğini değerlendirerek, tadı, dokusu ve genel çekiciliği hakkında yorum yaptı. Katılımcılar, hagfish’in tat ve koku açısından nötr olduğunu, yemeğin içinde iyi bir malzeme olarak işlev gördüğünü belirtti.
Hagfish’in Kullanım Alanları
Hagfish’in filetosu, toplam ağırlığının yaklaşık %45’ini oluşturuyor; geri kalan %55 ise deri, iç organlar ve baştan oluşuyor. Bu parçalar başka amaçlar için kullanılabiliyor. Araştırmacılar, hagfish derisinin kolajen elde etmek için iyi bir kaynak olduğunu keşfetti. Kolajen, kozmetik ve tıbbi ürünlerde yaygın olarak kullanılıyor.
“Slime bile ilginç uygulamalara sahip olabilecek proteinler içeriyor, ancak bunun üzerinde daha fazla araştırma yapmamız gerekecek,” diyor Meidell. Hagfish’in alışılmadık dokusu ve pişirme sırasında ürettiği az koku, onu Norveç mutfağında daha çekici bir seçenek haline getirebilir.
