Birleşmiş Milletler Çevre Programı (UNEP) ve İklim ve Temiz Hava Koalisyonu (CCAC), iklim politikaları ile hava kirliliğinin birlikte ele alınmasının ekonomik karşılığını hesaplayan yeni bir küresel çalışma yayımladı.
“Hidden Assets: The Economic and Health Case for Climate and Clean Air Action” başlıklı çalışma, iklim ve temiz hava politikalarının birlikte uygulanmasının, bu iki sorunla ayrı ayrı mücadele edilmesinden daha fazla ekonomik ve sağlık faydası sağlayabileceğini ortaya koyuyor.
Her 1 dolara yaklaşık 15 dolar
Araştırmanın en dikkat çekici sonucu yatırımın geri dönüşünde görülüyor.
UNEP’e göre iklim değişikliği ve hava kirliliğini aynı anda azaltmaya yönelik önlemlere yatırılan her 1 dolar, yaklaşık 15 dolarlık ekonomik fayda sağlayabiliyor.
Çalışmada hesaplanan iç getiri oranı yüzde 60’a ulaşıyor. Rapora göre piyasa kaynaklı ekonomik getiriler de uygulamaların maliyetini 10 yıldan kısa sürede aşabiliyor.
25 çözüm incelendi
Araştırmada uygulanabilirliği kanıtlanmış 25 önlem değerlendirildi. Bunlar enerji, sanayi, ulaşım, tarım, yemek pişirme ve atık yönetimi gibi temel sektörlere yayılıyor.
UNEP, iklim ve hava kalitesi politikalarının ayrı ayrı planlanması yerine aynı ekonomik ve çevresel strateji içinde yürütülmesinin daha yüksek getiri sağlayacağını belirtiyor.
144 milyon erken ölüm önlenebilir
Ekonomik kazancın yanında sağlık açısından ortaya çıkan tablo daha da çarpıcı.
Rapora göre incelenen çözümlerin kapsamlı biçimde uygulanması halinde 2050’ye kadar 144 milyon erken ölümün önüne geçilebilir. Yüz milyonlarca kronik hastalık vakasının da engellenebileceği hesaplanıyor.
Gecikmenin de ekonomik bedeli var
UNEP’e göre temel sorun çözümlerin bulunmaması değil, uygulamaların yeterince hızlı hayata geçirilememesi.
Gerekli kurumsal ve finansal koşulların oluşturulmasıyla uygulamaların yaklaşık 10 yıl öne çekilebileceği belirtiliyor. Bunun 2040’a kadar sağlayabileceği toplam tasarrufun ise 10 trilyon dolara kadar çıkabileceği hesaplanıyor.
Rapor, temiz hava politikalarının yalnızca çevre ve sağlık harcaması olarak değerlendirilmemesi gerektiğini; enerji, ulaşım, sanayi ve atık yönetimindeki dönüşümün aynı zamanda ekonomik bir yatırım olarak ele alınabileceğini ortaya koyuyor.
Kaynak: Birleşmiş Milletler Çevre Programı (UNEP) / Climate and Clean Air Coalition, 7 Eylül 2026
