Texas Panhandle’da sığır sürüsünü koruyan livestock guardian dogs, swift fox’un hayatta kalma şansını artırıp artırmayacağı açısından inceleniyor.
Texas Panhandle’da beklenmedik bir koruma fikri
Texas Panhandle’da iki livestock guardian dogs, Rita Blanca National Grasslands’ta otlayan bir sığır sürüsünü gözetliyor. Görevleri esas olarak sürüyü olası yırtıcılardan korumak olsa da, bu köpekler aynı zamanda yaban hayatı koruma çalışmalarında da rol oynayabilir.
Texas A&M AgriLife araştırmacıları, bu köpeklerin varlığının çakalların davranışını değiştirerek Texas’ın en küçük tilki türü olan swift fox’un yaşam şansını artırıp artırmayacağını araştırıyor. Bu türün eyalet genelindeki sayısının 250’den az olduğu düşünülüyor.
Texas A&M Department of Rangeland, Wildlife and Fisheries Management’te doktora öğrencisi olan Haley Sloan, swift fox’un yaklaşık ev kedisi büyüklüğünde olduğunu ve nüfusundaki keskin düşüşe birkaç etkenin yol açtığını söyledi.
Habitat kaybı ve çakal baskısı
Texas Parks and Wildlife Department’ta eyalet memeli uzmanı olan Dana Karelus, kısa otlu bozkır ekosisteminin habitat kaybı ve parçalanma nedeniyle yalnızca %40-%50’sinin kaldığını belirtti. Sloan’a göre swift fox, bir zamanlar Panhandle’dan batı Texas’a kadar uzanan bu ekosisteme bağımlı.
Sloan, çakalların bu alanlarda yükselen daha uzun bitkilerin sağladığı örtüden yararlanabildiğini, bunun da çakal kaynaklı avlanmayı swift fox popülasyonlarında başlıca ölüm nedeni haline getirdiğini söyledi. Araştırmanın amacı, livestock guardian dogs ile bir sığır sürüsünün bir arada bulunmasının, çakalların davranışını ve bölge kullanımını değiştirerek swift fox ölümlerini azaltıp azaltmayacağını anlamak.
Sloan’a göre fikir, livestock guardian dogs’un çakalların davranışını değiştiren daha büyük bir yırtıcı rolünü üstlenmesi. Böylece köpeklerin varlığının çakalları uzak tutması, swift fox ölümlerini azaltması ve tilkilerin çakalların dışlandığı alanları yeniden kullanabilmesi umuluyor.
GPS tasmalarla hareketler takip ediliyor
Köpeklerin, çakalların ve swift fox’ların yaşam alanı kullanımına olası etkisini ölçmek için araştırmacılar, çok yıllı projenin başlamasından önce iki türe de GPS tasmalar taktı. Aynı yöntemle köpekler de sürüye dahil edildikten sonra izlenecek.
Bu çalışma, Texas Parks and Wildlife Department tarafından finanse edilen daha geniş bir araştırma çabasının parçası. Proje, swift fox’ların hayatta kalmasını ve yeniden toparlanmasını artırmayı hedefliyor. Çalışma, Texas A&M Department of Rangeland, Wildlife and Fisheries Management’ten John Tomeček ve Texas Tech University’deki araştırmacılar tarafından ortak yürütülüyor.
Texas’ta bilinen tek swift fox popülasyonunun şu anda Dallam County’de bulunduğu belirtiliyor. Sloan’ın çalışması; uygulanabilir habitat yönetimi ve türle ilgili kamu algısı üzerine ek araştırmalarla birlikte, TPWD’nin bu türün nasıl korunup geri kazanılabileceğini daha iyi anlamaya dönük planının bir parçası.
Çiftlik arazileri ve yaban hayatı birlikte düşünülüyor
Swift fox’un küçük yapısı ve böcekler, bitkiler ile küçük kemirgenlerden oluşan beslenme düzeni nedeniyle sığır, koyun ve keçi gibi hayvanlar için tehdit oluşturmadığı vurgulanıyor. Bu nedenle tür, sağlıklı mera alanlarına da ihtiyaç duyan çiftlik işletmeleri için uygun bir komşu olarak görülüyor.
Sloan, bozkırların ve bunların desteklediği yaban hayatının doğal miras ve çiftçilik tarihinin bir parçası olduğunu söyledi. Ona göre livestock guardian dogs’un sığır sürüleriyle birlikte kullanılması başarılı olursa, iki fayda ortaya çıkabilir: swift fox’un yaşama şansının artması ve özellikle buzağılama döneminde hayvanlara yönelik yırtıcı baskısının azalması.
Üç yıllık proje kapsamında yürütülen çalışmada, başta çakallar ve swift fox’lar GPS tasmalarla izlendi. Bu başlangıç verileri, livestock guardian dogs sürüye katılmadan önce ve sonra iki türün hareketlerine dair net bir karşılaştırma sunacak.
Köpeklerin sığırlara uyarlanması
Livestock guardian dogs’un yaban hayatı korumasında kullanılması yaygın değil. Texas A&M AgriLife Extension Service’in San Angelo’daki Animal Science bölümünde livestock guardian dog uzmanı olan Bill Costanzo, bu yaklaşımın uyarlanabilirliğini gösterdiğini söyledi.
Costanzo ve Texas A&M AgriLife Research and Extension Center at San Angelo’daki meslektaşları, şu anda sığır sürüsüne eşlik eden köpeklerin eğitimine yardımcı oldu. Livestock guardian dogs genellikle koyun ve keçi gibi daha küçük hayvanlarla eşleştirildiği için, Costanzo yavruların çok daha büyük sığırlara alışırken güvende kalmasını sağlayacak eğitim sürecini uyarlamak zorunda kaldıklarını anlattı.
Costanzo, artık köpeklerle sığırlar arasındaki bağlanma sürecini yönlendirecek bir prosedür setine sahip olduklarını söyledi. Hedefin, bu yöntemi daha da geliştirip ileride sığırlar üzerinde daha geniş ölçekte uygulamak olduğunu belirtti. Sloan ise yaz aylarında Rita Blanca National Grasslands’a yerleştirilen köpekler için şimdilik olumlu konuştuğunu, projedeki yetiştiricinin şimdiye kadar bir buzağı kaybı yaşamadığını ve çevredeki swift fox’lar için de benzer sonuçlar umduğunu söyledi.
