Yeni geliştirilen ısı değiştirici, deniz platformlarında gaz türbinlerinin emisyonlarını %25 oranında azaltacak.
Deniz Platformlarındaki Enerji Verimliliği Sorunu
Norveç’teki deniz platformlarında yaklaşık 250 gaz türbini bulunuyor. Bu türbinler, offshore petrol ve gaz üretimi için elektrik sağlıyor. Bazı platformlar, ana karadan sağlanan elektrik ile gaz türbinlerini değiştirmiştir; ancak elektrik erişimi ve kıyıya olan mesafe, çözüm seçiminde belirleyici faktörlerdir. Gaz türbinleri, yalnızca operasyonel elektrik sağlamakla kalmayıp, aynı zamanda büyük miktarda ısı ve CO₂ salmaktadır.
Yeni Isı Değiştirici Tasarımı
SINTEF araştırmacıları, Techouse şirketi ile işbirliği içinde, sınırlı alana sahip deniz platformlarına uyum sağlayacak yeni bir ısı değiştirici tasarladı. Bu süreç, 15 yıllık bir çalışmanın sonucudur. Tasarımın boyutu, hafifliği ve dayanıklılığı, deniz koşullarına karşı direnç göstermesi için kritik öneme sahiptir.
Hafif ve İnce Borular
Isı değiştiricinin içindeki borular, standart boyutlardan daha ince ve daha yoğun kanatçıklarla donatılmış olmalıdır. SINTEF araştırmacısı Ruben Mocholi Montanes, bu ince duvarlı boruların kullanılmasıyla ilgili daha önce operasyonel deneyim olmadığını belirtiyor. Bu durum, artan titreşim riskini beraberinde getiriyor. Ayrıca, sistemin her başlatılıp durdurulmasında önemli sıcaklık değişimlerine maruz kalması, zamanla yorgunluğa yol açabilir.
Demonstrasyon Tesisinin Başarısı
Techouse’un CTO’su Pål Kloster, Stord’daki demo tesisinin 5 MW’lık bir gaz türbininden ısı geri kazanımına dayandığını ifade ediyor. Bu tesis, standart offshore gaz türbinlerinin boyutlarına yakın bir uzunluk ve yüksekliğe sahip; ancak genişliği yalnızca %20-25 oranında. Bu, tasarımın kolayca tam boyuta ölçeklenebilmesini sağlıyor.
Test Süreci ve Sonuçları
Sistem, her saniye verilerin kaydedildiği daha yoğun bir şekilde enstrümante edilmiştir. 30 yıllık bir servis ömrünü simüle etmek için tesis 300’den fazla kez başlatılıp durdurulmuştur. Test sonuçları, 305 başlatma-durdurma döngüsünden sonra sıfır sızıntı ile başarılı olduğunu göstermektedir.
Gelecek Uygulamaları
Testlerin sonuçları, ince duvarlı boruların güvenli sınırlar içinde titreşim ürettiğini ortaya koyuyor. Bu teknoloji, alan kısıtlaması olan eski platformlarda da kullanılabilecek bir çözüm sunuyor. COTSG (Compact Once-Through Steam Generator) projesi, offshore gaz türbinleri için yeni bir ısı değiştirici türünü test etmekte ve başarıyla sonuçlanmıştır. Proje, Techouse tarafından yürütülmekte ve SINTEF Energy ile işbirliği içinde gerçekleştirilmektedir. Toplamda, bu teknoloji enerji verimliliğini %33 oranında artırabilir ve CO₂ emisyonlarını %25 azaltabilir.
