2024 yılında Avrupa Birliği’nde kişi başına 12,3 kg elektronik atık toplandı.
Yeni Elektronik Ürün Miktarı
2024 yılında Avrupa Birliği’nde her bir kişi için 32,4 kg yeni elektrikli ve elektronik ekipman (EEE) piyasaya sürüldü. Bu durum, mevcut elektronik ürünlerin sayısının artmakta olduğunu gösteriyor. Artışın sebepleri arasında, ürünlerin hâlâ kullanılıyor olması, atıl beklemesi ya da kaybolması gibi durumlar yer alıyor.
E-atık Toplama Oranları
2015-2024 yılları arasında, Avrupa’da piyasaya sürülen EEE miktarı %79 oranında artış gösterdi. 2015 yılında kişi başına 18,1 kg olan bu rakam, 2024’te 32,4 kg’a ulaştı. Bu artışta, büyük ekipmanların (çamaşır makineleri, bulaşık makineleri ve fotovoltaik paneller gibi) etkisi büyük oldu. Ancak, e-atık toplama oranı daha yavaş bir artışla, 2015’te 7,3 kg’dan 2024’te 12,3 kg’a yükseldi. 2023 yılına göre bu rakam 0,7 kg artış gösterdi.
En Fazla E-atık Toplayan Ülkeler
2024 yılında en fazla e-atık toplayan ülkeler arasında Bulgaristan (18,9 kg), Çek Cumhuriyeti (17,8 kg) ve Fransa (17,7 kg) yer alıyor. Öte yandan, Kıbrıs (4,7 kg), Portekiz (6,0 kg) ve Malta (6,4 kg) en düşük toplama miktarlarına sahip ülkeler oldu.
Piyasaya Sürülen Elektronik Ürünler
Avrupa’da en fazla EEE piyasaya süren ülke Avusturya (38,2 kg), ardından Almanya (38,0 kg) ve Danimarka (37,0 kg) geliyor. Kıbrıs ise kişi başına 15,4 kg elektronik ekipman piyasaya sürdü. Slovakya (17,5 kg) ve Yunanistan (18,0 kg) da düşük değerler kaydetti.
E-atık ve Elektronik Ürün Ağırlıkları
Tüm ülkeler arasında, 2024’te piyasaya sürülen elektronik ürünlerin ağırlığı, toplanan e-atık miktarından daha yüksek oldu. Ancak, Slovakya kişi başına en küçük farkla (6,4 kg) bu durumu kaydetti. İspanya (36,0 kg’a karşı 9,3 kg) ve Almanya (38,0 kg’a karşı 11,0 kg) ise elektronik ürünlerin ağırlığının, toplanan atık miktarının üç katından fazla olduğunu gösterdi.
Veri Toplama ve Yöntem
Bu veriler, 2012/19/EU sayılı atık elektrikli ve elektronik ekipmanlar (WEEE) direktifi çerçevesinde toplandı. Bu direktif, atık elektrikli ve elektronik ekipmanların toplanmasını ve geri dönüşümünü teşvik etmeyi amaçlıyor. Ancak, raporlanan miktarların, sınır ötesi çevrimiçi ticaretin tam olarak hesaplanamaması gibi nedenlerle potansiyel olarak düşük olduğu belirtiliyor.
Elektronik Ekipman Tanımı
Elektrik ve elektronik ekipman (EEE), düzgün çalışması için elektrik ya da elektromanyetik alanlara ihtiyaç duyan her türlü ürünü kapsar. Bu tanım, akıllı telefonlar, dizüstü bilgisayarlar, çamaşır makineleri gibi geniş bir ürün yelpazesini içerir. EEE, standart ev ve ticari düşük voltajla kullanılmak üzere tasarlanmış tüm ekipmanları kapsar.
