Antarktika deniz buzulunun 2026 yılı maksimumu 14 Eylül’de kaydedildi ve bu, uydu verilerine göre tarihin üçüncü en düşük maksimumu oldu.
Deniz Buzulu Uzun Dönem Değişimi
NASA ve Ulusal Kar ve Buz Veri Merkezi’ne (NSIDC) göre, Antarktika deniz buzulunun yıllık maksimumu 14 Eylül 2026’da ulaştı. O tarihte buz, yaklaşık 17,59 milyon kilometrekare (6,79 milyon mil kare) alanı kaplayarak kayıtlardaki üçüncü en düşük maksimum seviyesine işaret etti.
Antarktika’nın Coğrafi Özellikleri
Antarktika, okyanusla çevrili büyük bir kıta olduğundan, kış aylarında deniz buzunun genişlemesi için daha fazla alan sunar. Ancak bu buz, yaz aylarında daha sıcak enlemlere kadar uzanarak erimeye sebep olur. Antarktika deniz buzulunun genellikle Eylül ayında zirveye ulaşması ve Şubat ayında en düşük seviyeye geri çekilmesi beklenir.
Uzun Dönem Gözlemleri
1979 ile 2014 yılları arasında Antarktika deniz buzulunda toplamda yaklaşık %1 artış gözlemlendi. Ancak bu artışın anlamlı bir değişim olup olmadığı belirsizdir; çünkü buzul alanları yıldan yıla önemli farklılıklar gösterebilir. 2012-2014 yılları arasında, kış aylarında deniz buzulunda yeni rekor seviyeler gözlemlendi. Bu rekorlar, Arktik buzulunun keskin bir düşüş yaşadığı dönemde kaydedildi.
Düşüş Dönemi ve İzleme Süreci
2015 yılında buzul alanındaki artış sona erdi ve 2016’dan itibaren Antarktika çevresinde önemli düşüşler yaşanmaya başlandı. O tarihten sonra bazı küçük toparlanmalar yaşanmasına rağmen, genel olarak Antarktika deniz buzulunun kaplama alanı normalin altında kalmaya devam etti. 2023’te hem en düşük minimum hem de en düşük maksimum seviyeler kaydedildi. Bilim insanları, bu düşüşün uzun vadeli bir değişim mi yoksa istatistiksel bir dalgalanma mı olduğunu belirlemek için her yıl bölgeyi izlemeye devam edecek.
Uydu Gözlemleri ve Teknoloji
Deniz buzulunun kapsamını belirlemek için bilim insanları, Dünya’nın doğal olarak yaydığı mikrodalga enerjisini ölçen uydu teknolojilerine başvuruyor. Buz, açık suya göre daha fazla mikrodalga enerjisi yaydığı için uydu görüntülerinde belirgin bir şekilde öne çıkıyor. Mikrodalgaların bulutların içinden geçebilmesi sayesinde, bilim insanları buzul alanlarını düzenli olarak gözlemleyebiliyorlar.
Tarihsel Veriler ve Gelecek İzleme
Uydu kayıtları, 1978’de NASA’nın Nimbus-7 uydusuyla başlamış, 1987’de Savunma Meteorolojik Uydu Programı (DMSP) uyduları ve 2002-2011 yılları arasında NASA’nın Aqua uydusu ile devam etmiştir. 2025’te, bilim insanları Japonya Uzay Araştırma Ajansı’nın GCOM-W uydusundan elde edilen gözlemleri kullanmaya başlamışlardır.
